EGIPT,  PODRÓŻE

Luksor – największe muzeum świata na świeżym powietrzu.

Przed nami Luksor – największe muzeum świata na świeżym powietrzu. W starożytności miasto nosiło nazwę Teby. Kompleks muzeów w Luksorze obejmuje świątynię w Karnaku i w Luksorze na wschodnim brzegu Nilu. Ponadto na zachodnim brzegu Nilu Dolinę Królów, Dolinę Królowych z grobowcami faraonów i ich żon, Świątynię Hatszepsut i kolosy Memnona. O wszystkim napiszę, ale dziś zapraszam do Świątyni Narodzin Amona w Luksorze.

Luksor. Aleja Sfinksów.

Wejście

Świątynię w Luksorze budowano na przestrzeni od XV do XIII wieku p.n.e. Ostateczny kształt nadał jej faraon Ramzes II panujący w Egipcie w latach 1279 do 1213 p.n.e. Idąc Aleją Sfinksów z Karnaku dochodzimy do olbrzymiego, szerokiego na ponad 65 metrów pylonu. To charakterystyczny element starożytnych świątyń egipskich, będący trapezoidalną, zwężającą się ku górze „ścianą – bramą”.

Świątynia Narodzin Amona w Luksorze.

Ogrom takiej „bramy” miał wskazywać przybyszowi potęgę faraonów, tym bardziej, że ściany te były często zdobione reliefami chwalebnych czynów i zwycięstw faraonów, co nie zawsze było zgodne z prawdą. To taka ich ówczesna propaganda. Niemniej jednak przybysz mógł być lekko speszony dochodząc do świątyni i widząc dodatkowo przy bramie olbrzymie, wysokie na 25 metrów posągi siedzących faraonów.

Świątynię budowano 300 lat i podobnie jak w Karnaku każdy kolejny faraon dobudowywał, lub rozbudowywał jej część dla podkreślenia ważności samego siebie – był przecież traktowany przez poddanych na równi z bogami.

Dziedziniec Ramzesa II w luksorskiej świątyni.

Dziedziniec Ramzesa II

Wchodząc do świątyni od strony Alei Sfinksów rozpoczynamy zwiedzanie od „najmłodszej” jej części, wybudowanej przez faraona Ramzesa II w XIII wieku p.n.e.

Dziedziniec Ramzesa II

Naszym oczom ukazuje się otoczony podwójną kolumnadą dziedziniec Ramzesa II. Dla podkreślenia swojej wielkości, jako władcy, faraona i boga, Ramzes II polecił ustawić pomiędzy kolumnadą swoje posągi w pozycji stojącej. Wiesz skąd to imię – Ramzes? Miało je kilku egipskich faraonów. „Ra” – to bóg słońce, „mzes” (czy hebrajskie Moses, czyli Mojżesz) to syn bez ojca. Pamiętasz? Biblijny Mojżesz też nie miał ojca i został znaleziony jako niemowlę przez córkę faraona w koszu wiklinowym, prawdopodobnie właśnie na Nilu. Zatem Ra-mzes to syn słońca, syn boga słońce, a więc dla starożytnych Egipcjan bóg.

Kaplica na barki triady tebańskiej

Święto Opet

Na dziedzińcu Ramzesa II znajduje się wybudowana w XV wieku p.n.e. przez kobietę – faraona Królową Hatszepsut kaplica na barki triady tebańskiej. Triadę stanowili bóg Amon-Re, jego żona Mut i ich syn Chonsu, czyli bóg księżyc, a ich barki można by porównać do dzisiejszej monstrancji. Triadzie tebańskiej poświęcone było najważniejsze święto w starożytnym Egipcie zwane Opet. Po złożeniu przez faraona hołdu i ofiar bogom w świątyni w Karnaku w ich barkach kultowych, holowano te barki rzeką Nil do Luksoru. Towarzyszył temu orszak królewski.

Następnie faraon ponownie oddawał hołd bogom w świątyni w Luksorze i towarzyszył barkom z powrotem w drodze do Karnaku. Władca w ten sposób jeszcze bardziej jednoczył się z bogami, podkreślając przy tym swoją boskość w oczach poddanych. Wierzono, że faraon oddając w takiej bliskości hołd bogom zostaje napełniony boską substancją, która tworzy go bogiem wcielonym. Jak już pisałem wcześniej nazwa wycieczki objazdowej „Bogowie i Faraonowie” nie jest na wyrost. 🙂

Meczet

Na dziedzińcu Ramzesa II znajduje się też meczet, zbudowany na gruzach części świątyni w XIII wieku, a więc ponad 2500 lat później.

Obeliski Ramzesa III

Idąc dalej na południe mijamy dwa ogromne obeliski faraona Ramzesa III, który panował w starożytnym Egipcie w XII wieku p.n.e. Za nimi widzimy potężną kolumnadę faraona Amenhotepa III, który w XV wieku p.n.e. rozpoczął budowę luksorskiej świątyni. Złożona jest z 14 kolumn. Za nią znajduje się Dziedziniec Solarny Amenhotepa III również otoczony podwójną kolumnadą. Były to jedne z największych budowli ówczesnego, starożytnego świata.

Luksor – największe muzeum świata na świeżym powietrzu. Dziedziniec Solarny.

Najstarsza część świątyni

Przed nami najstarsza część Świątyni Narodzin Amona. To kilka małych pomieszczeń, gdzie oddawano bezpośrednio kult triadzie tebańskiej. Niestety nie mając dobrego przewodnika trudno nam było się zorientować i jednoznacznie zidentyfikować te pomieszczenia. Wiemy tylko, że w jednym z pomieszczeń tzw. Sali Narodzin, znajduje się relief przedstawiający dwie boginie, trzymające na rękach matkę faraona Amenhotepa III i zabiegającego o jej względy boga słońce Amona-Re. Sali tej nie udało nam się niestety odnaleźć, tym bardziej, że zwiedzanie odbywało się w dość szybkim tempie. Poza tym podobnie jak w Karnaku przewodnik dał nam tu „czas na zwiedzanie”. Będąc w Luksorze przygotuj się merytorycznie i zobacz koniecznie! Nam nie udało się zobaczyć tej sali, no cóż – Luksor, podobnie jak i Karnak do poprawy w przyszłości.

Sala na Barkę

W jednej z sal nazywanej Salą na Barkę wyryto relief przedstawiający Aleksandra Macedońskiego, który oddaje hołd bogowi Amonowi-Re.

Aleksander Macedoński składa hołd bogowi Amonowi-Re

Ponad tysiąc dwieście lat po wybudowaniu świątyni tebańskiej Aleksander Macedoński podbił Egipt. Żeby przypodobać się jego mieszkańcom, kazał wyryć relief, na którym oddaje hołd ich największemu bogowi. I to w ich najświętszym z najświętszych miejsc! Widać, że hipokryzja do kwadratu to nie jest rzecz nowa. Istniała już 300 lat przed naszą erą. 🙂

Sanktuarium boga Amona-Re

W jednej z sal zachowały się resztki postumentu, na których umieszczony był złoty posąg boga Amona-Re. Udało nam się ją znaleźć i zidentyfikować. Tę część świątyni można by porównać do naszego dzisiejszego tabernakulum. To takie małe sanktuarium, będące centralnym miejscem kultu ich boga.

Przeprawa na drugi brzeg Nilu

Na drugi brzeg Nilu

Opuszczamy część starożytnych Teb po wschodniej stronie rzeki i łodziami motorowymi przeprawiamy się na drugi brzeg Nilu. Właśnie po zachodniej stronie Nilu znajdują się pozostałe zbytki Luksoru – Dolina Królów, Dolina Królowych, Świątynia Hatszepsut i Kolosy Memnona. Jako ciekawostkę podam, że w sezonie letnim można wykupić lot balonem nad Luksorem. Ta przyjemność nie jest tania, ale podobno warto. Niestety w lutym, kiedy tam byliśmy loty balonowe są wstrzymane ze względu na silnie wiejące wiatry. Może wywiałoby nas gdzieś do Sudanu. 🙂 O dalszych atrakcjach Luksoru napiszę w kolejnym artykule. Zapraszam.

3 komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *